نکاتی که درفصل پاییزباید رعایت کرد*************************************پرهیز ازقرار دادن سر در معرض مستقیم هوا: در فصل پائیز سر خود را بپوشانید زیرا سر بدون پوشش به ویژه در اوایل صبح که هوا سرد است، موجب بسته شدن منافذ پوستی می‌شود. بسته شدن این منافذ، سبب می‌شود که بخارات دفع نشود و تجمع آن‌ها در سر باعث بروز برخی بیماری‌ها، از جمله نوعی زکام و سرفه می‌‌شود.**********************************************دوری از مکان سرد:اجتناب از خوابیدن در مکان سرد و حمام با آب سرد، به دلیل بسته شدن منافذ پوستی و عوارض ناشی از آن كه باید از این کار پرهیز کرد.*************************************رطوبت بدن در این فصل :به دلیل خشکی فصل و تأثیر آن روی بدن، لازم است از عواملی که موجب تری بدن می‌‌شود، کمک گرفت. یکی از این عوامل، حمام کردن است که برای رطوبت بخشی مناسب، بهتر است یک روز در میان، استحمام با آب نیم‌گرم انجام گیرد؛ زیرا آب بسیار گرم باعث تحلیل رطوبت و افزایش خشکی بدن می‌‌شود.********************************************در این فصل، بهتر است غذاهای با گرمی معتدل مصرف شود. گوشت‌ها، گوشت بره و مرغ مفید هستند. از شیرینی‌ها نیز آن چه از شکر، مغز بادام و پسته تهیه شده باشد، مناسب است.*********************************************پرهیز از نوشیدن آب سرد:آب سرد موجب ضعف حلق و تارهای صوتی مي‌شود و با توجه به شیوع زیاد بیماری‌های تنفسی فوقانی در این فصل، بهتر است از نوشیدن آن پرهیز شود.************************************************

کرمان

فرستادن به ایمیل چاپ
میانگین امتیار کاربران: / 1
ضعیفعالی 

شهر کرمان


از مجموعه مطالبی که پیش از این آوردیم به این نتیجه رسیدیم که

منظور از واژه های کرمان یا گواشیر شهر کرمان مرکز استان است.

حال می پردازیم به موضوع بنای اولیه کرمان که در کدام نقطه

از محل فعلی شهر بوده است.

بنا به ندرجات اکثر کتب تاریخی بنای اولیه شهر کرمان در

دامنه کوه های مسجد صاحب الزمان حدود قلعه دختر و قلعه اردشیر

واقع در شهر کرمان بوده و پایه ان

در دوران پادشاهی اردشیر بابکان گذارده شده است.

قلعه اردشیر بالای تپه ای بنا گردیده است

در دیوارهای آن خشت های بزرگ بکار رفته.

قلعه دختر کوچکتر از قلعه اردشیر است.

بین این دو قلعه بناهایی متنوع همانند مسجد

و غیره به چشم می خورد.

تصویری از قلعه دختر

بقایای بناهای موجود گواه بر این هستند که

لااقل در زمان اردشیر بابکان در همین محل شهری آباد با قلعه های

مهم وجود داشته است که در آن زمان نامش گواشیر بوده است.

مرحوم احمدعلی خان وزیری مؤلف کتاب جغرافیای کرمان

معتقد است که

حدود 430سال قبل از اسلام به هنگام فتح کرمان به دست اردشیر

این محل گواشیر نام داشته که مرکز ولایت کرمان بوده است.

بخشی از خانه های مسکونی مردم فقیر بر پای دامنه های

این دو تپه و قلعه شکل یافته بوده،بعدأ با گسترش تدریجی شهر کرمان

در جهت غرب توسعه یافته و با توجه به توسعه و رونق اقتصادی

در دوره های بعد از اسلام این شهر به تدریج بزرگتر شده

تا جایی که وسعت آن به حدود 200هکتار هم رسیده

وبا گذشت زمان و به دلیل ناامنی منطقه و حمله غارتگران

و دزدان علاوه بر حصارهای رفیعی که دور قلعه دختر و قلعه اردشیر

وجود داشت ،گرداگرد شهر نیز حصاری بلند کشیده شده بود.

دکتر محمد ابراهیم باستانی پاریزی

در صفحات 15 و 16 کتاب وادی هفتواد،

به نقل از تاریخ ایران در زمان ساسانیان ص 51 و تاریخ کرمان

تألیف احمد علی خان وزیری ص 200 چنین نوشته است:

گواشیر دارالملک اعظم کرمان است.

گشتاسب پسر لهراسب در سال (5772بعد از هبوط آدم)به طالع میزان

آنرا بنا نهاد و بر آنها بنای آبادانی نهاده و آتشکده ساخت

و بعد از آنکه اسکندر رومی بر ایران مستولی شد،

و ممالک ایران را به ملوک الطوایف تقسیم کرد

،کرمان در تصرف اشکانیان بود.در اواخر عهد ملوک الطوایف

در این خطۀ دلگشا هفتواد نامی کرمانی،امیر بود،

قلعه ای در بالای کوهی بساخت.

اردشیر بابکان که سرسلسله و پادشاه اول ساسانیان بود

ملوک الطوایف را در ایران برانداخت و به کرمان آمد.

ملک هفتواد را گرفت به طالع میزان بنای این شهر عظیم گذاشت.

که اکنون آثار حصار و خندق آن خارج شهر باقی است

و آن را موسوم به گواشیر نمود

برخی گویند گواشیر مخفف کوره اردشیر می باشد.

در حالیکه کوره به معنی شهراست.

دکتر باستانی پاریزی همچنین در همین صفحات از کتاب مزبور

به نقل از تاریخ وزیری و طبری نوشته است:

جانشینان اسکندر،بلاش و هفتواد بودند.

در اواخر عهد اشکانی نام دو حاکم مقتدر در کرمان یا گواشیر

به چشم می خورد که یکی از آندو بلاش و دیگری هفتواد است.

بلاش حاکم کرمان بود و روزی که اردشیر بابکان به کرمان حمله برد

و ایالت کرمان را که در جوار کشور او بود مسخر نمود.

پادشاه آنجا موسوم به بلگاش را اسیر کرد،

کلمه بلگاش همان بلاش است.

ابن اثیر در جلد اول الکامل ص167 به نقل از طبری می گوید:

چون اردشیر به کرمان رفت در آنجا حاکمی بود که بلاش نام داشت

و جنگ شدیدی در گرفت و اردشیر در آن جنگ شخصأ شرکت داشت

و بلاش را اسیر کرد و شهر را گرفت و فرزند خود را

که نیز اردشیر نام داشت

در آنجا گذاشت و چنین به نظر می رسد که این حاکم

مقیم شهر کرمان بوده است

و قلعه ای که به نام قلعه اردشیر معروف است

شاید در زمان همین اردشیر بابکان و پسرش اردشیر

که حاکم کرمان بود ،

ساخته شده باشد و پیش از آن از قلعه دختر و قلعه کهنه

از شهر دفاع و حفاظت می کردند.

همچنین،پروفسور آرتور کریستین سن دانمارکی در کتاب تاریخ ایران

در زمان ساسانیان،ترجمه رشید یاسمی

صفحات 134 و 135 می نویسد

؛اردشیر بابکان که در سال 1208 میلادی پادشاه شد،

ایالت کرمان را که در جوار کشورش بود،

مسخر کردو پادشاه آنجا- ولخش  را اسیر کرد

و سواحل خلیج فارس جزء قلمرو آن پادشاه جهانگشا گردید.

گویند در این ناحیه سلطانی بوده که مردم او

را چون خدایی میپرستیدند.

وی به دست اردشیر از پای در امد،

اردشیر بعد از خود در تمام پارس و کرمان فرمان داد تا

در گور(فیروزآباد)قصری و آتشکده ای برآورد

و یکی از فرزندان خود را که نیز اردشیر نام داشت والی کرمان کرد.

در صفحات 156 و 157 خاتون هفت قلعه تألیف دکتر باستانی پاریزی

مشخصات قلعه دختر و قلعه های متصل به آن مفصلاً معرفی شده اند.

از قطعات کاشی که سایکس در محیط قلعه دیده ،

برمی آید که بعضی از ساختمان های قلعه دختر علاوه بر جنبه نظامی

جنبه بزمی و عبادتی نیز داشته و هنر و ذوق

در تزئین آن دخالت داشته است.

در رشته جنوبی قلعه اردشیر صخره ای بالنسبه بلند دیده می شود

که از اواسط صخره،پلکانی برای رسیدن برفراز آن تراشیده اند

و صد و سی و چهار پله دارد.

سایکس احتمال داده است که این محل نقاره خانه قلعه بوده

و چون تراش پلکان ها تازه به نظر می رسد،احتمال داده است

که در همین اواخر تراشیده شده باشد.

نظریه دیگری که درمورد قلعه ای بودن هسته

اولیه شهرها موجود است،

این است که مهرپرستی ونیایش مهر، مردمان آن روزگاران

را برآن می داشت که در مناطق سوق الجیشی پراهمیت که

در اطراف آن نیز شرایط زیست اقلیمی وجود داشت،

قلعه هایی برای پرستش الهۀ مهر ایجاد کنند و به این مناسبت

که آن مظهر الهه را مونث می پنداشتند اینجا وآنجای ،

قلعه دختر برپا می داشتند ودر کنار آن،قلعه نظامی را

وکرمان یکی از آن نقاط است.

ضمناً قرارگیری آنان برسرراه هرمز فارس سیستان و

وجود امکانات بالقوه و بالفعل زیست اقلیمی هم منجر به ساخت

دژ محکمی می گردد که اکنون قلعه اردشیر ودختر نامیده می شوند.

(جغرافیا وبرنامه ریزی کرمان،تالیف علی زنگی آبادی ،ج 1 ص39)

بعضی از احکام کرمان به منظور حفاظت شهر ودفاع در

مقابل متجاوزان با ساختن حصار وبرج وباروهایی در اطراف شهر،

آن را محصور کرده و به حفر خندق هایی به

عرض تقریبی ده متر یا بیشتر

،مبادرت می ورزیدند و در امتداد این حصارها به هنگام

حملات دشمن خندق ها را از آب پر نموده و روی آن کاه میریختند

که چنانچه دشمن خواست داخل شهر شود

اولاً نیروهای او اشتباهاً داخل آب این خندق ها شده

و غرق شوند و ثانیاً،اگر هم احیاناً از آب خندق نجات یافتند،

از برج و باروهایی که به همین منظور به فاصله هر پنجاه متر

ساخته شده بود،سربازانی هم می گمارند که از این برج ها

به سوی دشمن تیراندازی می کردند و مانع از

ورود آنان به شهر می شدند.

همچنین با توجه به وسعت شهر،هر چند کیلومتر

در مسیر این حصارها دروازه هایی هم ساخته شده بود که

در این دروازه ها مامورانی را به نام دروازه بان گمارده بودند

که شب ها از ساعت معینی دروازه ها را بسته و صبح ها می گشودند

و در اوقاتی که دروازه ها مسدود بود،

کسی حق ورود به شهر و خروج از آن را نداشت.

محله ای که اکنون محله ی شهر است مربوط به شهر شاه اردشیر

و در سمت غربی جنوبی جدید است.

ساسانیان پس از تسلط بر کرمان در مشرق شهر فعلی،

قلعه اردشیر را بنا نهادند و از این قلعه و قلعه دختر،

حفاظت شهر را به عهده داشتند و علاوه بر قلعه های مزبور

قلعه های دیگری نیز مانند قلعه محمود و قلعه ازبک ها به همین

منظور در کرمان ساخته شده بود.

راجع به قلعه محمود باید دانست که،عده ای ساختمان

این قلعه را به محمود افغان نسبت می دهند.

در مورد قدمت قلعه ازبک هاو دیگر آثار باقی مانده از گذشتگان

که در دامنه مسجد صاحب الزمان واقع شده اند،

در بعضی از کتب تاریخی مطالبی نوشته شده

که نمونه هایی را بر می شمارد.

نمونه ای چند از آثار تاریخی شهر کرمان

قلعه ازبک ها

اوایل قرن دهم هجری قمری،موقعی که شهر کرمان

و توابع آن را ازبک ها در تصرف داشتند

و امر و نهی در دست آنها بود،

شخصی به نام گرگین خان که از امرا و سرداران این طایفه

و گویا مردی قسی القلب و بی رحم نیز بوده است

در نزدیکی تخت درگاه قلی بیگ در جنوب شرق کرمان

قلعه ای ساخت که خود و خانواده اش در آن سکونت داشتند

و از همین قلعه به سربازان تحت فرماندهی خود

و دیگر امور مربوط به شهر کرمان دستور های

لازم را صادر می کرد.

( تاریخ کرمان، محمود همت، ص 440)

حمله ازبک ها در سال(915ه ق/1509 م)به کرمان و خصوصاً

نواحی گرمسیر را در آتش غارت افکند

هنوز ضرب المثل کرمانی ها که مردم خشن و ظالم و متسلط

را به ازبک ها تشبیه می کنند-در اذهان است

(تاریخ کرمان،احمد علی خان وزیری، تصحیح دکتر باستانی پاریزی)

ژنرال سرپرسی سایکس که یکی از ماموران عالی رتبه انگلیس بود،

و از سال 1313 هجری قمری به بعد مسافرت هایی به کرمان نمود

و د رآخرین سفر خود به کرمان فرماندهی پلیس جنوب

را در نواحی جنوبشرق بر عهده داشت،

نقشه ای از شهر کرمان در عصر قاجارترسیم کرده است که

تصویر آن در صفحه 377 کتاب تاریخ

سلجوقیان و غز در کرمان تصحیح

و تحشیه دکتر محمد ابراهیم باستانی پاریزی

و نیز در صفحه 77 کتاب گنجعلی خان اثر استاد باستانی پاریزی

چاپ شده است.

در نقشه ی مزبور و دیگر نقشه های مربوط به آثار تاریخی کرمان

نام قلعه ی ازبک ها در شرق شهر کرمان ذکر شده است.

اِدوارد براون که در سال 1887 م/1304 ه ق

مسافرت یک ساله ای به ایران داشته و دو ماه از این یک سال

را در کرمان و در منزل یکی از زرتشتیان

این شهرواقع در منطقه زریسف اقامت داشته،

در صفحه 566 کتاب"یک سال در میان ایرانیان

ترجمه ی ذبیح الله منصوری در مورد آثار واقع

در دامنه مسجد صاحب الزمان و حوالی تخت درگاه قلی بیگ

که محتملاً اراضی حدود کارخانه آسفالت شهرداری است

در یادداشت های مورخ هشتم ژوئن

1887 برابر با 28 رمضان 1304

ه. ق خود چنین نوشته است:

عصر آن روز تصمیم گرفتم به اتفاق فریدون و رستم

پسر رئیس پست اطراف شهر گردش کنیم و به شهر قدیم کرمان

که روی تَل ها واقع شده رفتیم و اگر فراموش نکرده باشم

محل آن در مغرب شهر کنونی است.

( شاید اشتباهاً به جای مشرق ، مغرب ذکر شده است.)

وبطوریکه می گویند؛شهر مزبور که در زمان اردشیر بابکان

مؤسس سلسله ساسانی وسعت و رواج داشته است،

روی تل ها واقع شده و همچنین چندین خرابه دیده شد

که یکی از آنها قدمگاه نام دارد.

(شاید منظور نویسنده مسجد صاحب الزمان بوده).

کرمانی ها آن را امکنه مقدس می خوانند

و نذرهایی به نام آن می کنند.

ما از تل های مزبور گذشتیم و وارد دشت جدیدی شدیم

که در انتهای قسمت جنوبی آن تپه ،

سنگستانی دیده می شود که در طرف چپ این دشت

عمارت کوچکی است

که به تخت درگاه قلی بیگ شهرت دارد

واز اسب پیاده شدیم و قدری نشستیم همراهان به من گفتند:

قدیم در دهانه این دشت و قسمت پایین یک سد وجود داشته

و تمام این جلگه و مخصوصاً قسمت فوقانی آن مبدل به یک

دریاچه وسیع می شده و دریاچه مزبور طوری وسعت داشت که

در بعضی اعیاد،سلاطین کنار دریاچه می نشستند

و به تماشای مسابقه قایق رانی مشغول می شدند.

بر طبق نقشه چاپ شده که مربوط به وضع جغرافیایی کرمان

دردورا ن قاجاراست،موقعیت قلعه ازبکها ودیگرآثار موجود

در حوالی کوههای

مسجد صاحب الزمان وسید حسین مشخص گردیده است.

باتوجه به این نقشه ، محل قلعه ازبکها برفراز تپه ای

حدود کارخانه آسفالت شهرداری کرمان بوده

وکرمانیهای هفتاد،هشتاد ساله حتماً به خاطر دارند

که درحدفاصل کوهی که تخت درگاه قلی بیگ برفراز آن

احداث شده وکوهی که شهرداری دامنه آنرا به صورت آبشار

وپارک درآورده راه باریکی وجود داشت به عرض تقریبی سه متر،

که از جاده سرآسیاب محل فعلی خیابان سرباز منشعب

وبه طرف دشت ودامنه مسجدصاحب الزمان

یااراضی سیدحسین منتهی میشد.

ديار ستاره ها

کرمان يکي از استان هاي ايران می باشد

که در جنوب شرقي کشور واقع شده است.

اين استان از شمال به استانهاي يزد و خراسان جنوبي،

از شرق به استان سيستان و بلوچستان، ازجنوب به استان هرمزگان

و از غرب به استانهاي فارس و يزد محدود است.

کرمان با مساحت180,726 کيلومتر مربع،

پهناورترين استان ايران است.

جمعيت استان كرمان 2907202 نفر است كه

از اين تعداد 26/58 درصد در نقاط شهري 41/41 درصد

درنقاط روستايي بوده اند و 33/0 درصد از اين

جمعیت غير ساكن بوده اند.

براساس آخرين تقسيمات کشوري، استان کرمان داراي20شهرستان

و 44بخش است بلندي هاي استان کرمان دنباله

رشته کوههاي مرکزي ايران است

که از چين خوردگيي آتشفشاني آذربايجان آغاز مي شود

و تا بلوچستان امتداد مي يابد و دنباله آن را در فلات مرکزي،

حوزه هاي پست داخلي و کويرچندين بار قطع مي کنند.

كوه هزار مرتفع ترين قله استان كرمان و جنوب ايران است

و ارتفاع آن 4501 متر مي باشد و در غرب شهر راين قرار دارد.

تنوع آب و هوايي استان کرمان به دليل شرايط خاص اقليمي

در خور توجه است .

در نتيجه اين شرايط اقليمي، درنواحي شمال،

شمال غربي و مرکزي آب و هوا خشک و در جنوب

و جنوب شرقي گرم

و مرطوب است بارندگيهاي ۳۰-۶۰ ميلي متري دشت نرماشير

و شهداد و ۲۵۰-۴۰۰ ميلي متري کوههاي ده بکري و جبال بارز،

خود گوياي مناطق اکولوژيک متفاوت در اين استان است.

رژيم بارندگي اغلب به صورت باران است و

در محدوده آبان ماه تا ارديبهشت ماه قرار دارد

و ازبادهاي غربي و شمال غربي منطقه تغذيه مي شود

که اغلب موسمي و خشک است و به دليل دربرداشتن

انبوه خاک و شن رطوبت نسبي هوا را تقليل مي دهد

باغهاي پسته رفسنجان، نخلستانهاي بم،

موزستانهاي جيرفت همه از کشتگاه هاي بزرگ ايرانند

مس سرچشمه، مناطق آزاد سيرجان و بم و شهر کرمان

هم از مناطق صنعتي اين استانند.

جيرفت را بخاطر آب و هواي گرمسيري

و آب فراوانش، هندوستان ايران ناميده اند.

جير در گويش بومي آنجا يعني زير و جيرفت يعني زير اُفت،

زيرا منطقه جيرفت در زير کوه هاي بلند پارچ جبال بارز افتاده است

تصویری ازباغ شاهزاده ماهان

تصویری ازیخدان مویدی

تصویری ازارگ بم

 

از نقاط ديدني استان کرمان ميتوان به ارگ بم،

ارگ راين، باغ شاهزاده ماهان، آستانه شاه نعمت الله ولي ماهان،

کاروانسراي پاريز، يخدان مؤيدي، قلعه دختر و قلعه اردشير،

مسجد ملک، مجموعه گنجعليخان و مجموعه وکيل اشاره کرد.

استان کرمان از لحاظ تاريخي، سابقه سکونت در اين ناحيه

به هزاره چهارم پيش از ميلاد مي رسد گنجينه هاي فرهنگي،

تاريخي و معماري ارزشمندي در گذر زمان دراين استان پديد آمده

كه نمايان گر روند تاريخي و حيات اقتصادي اجتماعي اين منطقه است.

استان کرمان از اقتصادي پويا برخوردار بوده

و در زمينه کشاورزي و انواع صنايع رونق به سزايي دارد.

تنها شهر خشتي جهان ارگ بم متعلق به هزاره هاي

پيش از ميلاد به اين خطه تعلق دارد و بازار بسيار زيباي شهر کرمان

به همراه ده ها اثر باستاني، طبيعي و معماري در اين ديار وجود دارد

که همواره گردشگران را مجذوب خود نموده

و جلوه هاي جهانگردي اين منطقه را به نمايش ميگذارند

در مدارك تاريخي و جغرافيايي اسلامي نام اين

منطقه كرمان،كارمانيا،ژرمانيا، كرمانيا، كريمان، كارماني و كرماني

و در كتيبه بيستون به صورت يوتيه ذكر شده است.

نام كرمان در دوره هاي قبل از اسلام، بوتيا و كارامانيا بوده است.

برخي عقيده دارند كه كرمان دگرگون شده كلمه كريمان است

و عده اي نيز آن را مشتق از كارمانيا قديم

به معني جايگاه دلاوري و نبرد ذکر مي کنند.

تنها رودخانه دائمي اين استان، هليل رود مي باشد که

مهم ترين رود استان به شمار مي آيد

و حوضه وسيعي از دشت حاصلخيز جيرفت را آبياري مي کند

و يکي از پر برکت ترين رودهاي ايران محسوب مي شود.

طول اين رودخانه 378 کيلومتر و از کوهستان هزار سرچشمه گرفته

و در نهايت به هامون جازموريان مي ريزد.

اساس اقتصاد كرمان بر صنعت صنايع دستي و صنايع ماشيني،

كشاورزي، دام داري، كارگري و تجارت استوار گرديده است.

پسته، قالي، زيره، كتيرا، حنا، گندم و بعضي مواد كاني ازقبيل

مس ,زغال سنگ ,کرميت و... صادرات اين منطقه

را تشکيل مي دهند.

منطقه کرمان ازنقاط عمده باستاني کشور است که سابقه اسکان

و زندگي در آن به هزاران سال قبل و همزمان با مهاجرت نخستين

اقوام آريايي به ايران باز مي گردد.

در متون تاريخي يونان که از آريايي ها و سلاطين هخامنشي

آنان سخن به ميان آورده، از کرامان و سکران و سيستان

به عنوان ساپراپ ها و ايالات شرقي ايران نام برده شده است.

در دوره هخامنشيان جاده شاهي و راه ابريشم از استخر

و شهر پارسه (پرسپوليس) به يزد و کرمان و سيستان ادامه داشت

و تا هندوستان کشيده مي شد.

در دوره معاصر در نخستين تقسيمات کشوري که براي ايران،

در دوران قاجاريه و آغاز مشروطيت انجام شد،

کرمان و فارس به همراه هرمزگان يک ايالت شناخته مي شدند.

بر اساس تقسيمات کشوري استان کرمان شامل 20 شهرستان

زير مي باشد:

بافت، بردسير، بم، جيرفت، رفسنجان، راور، زرند، سيرجان،

شهربابک،ريگان ,فهرج, رابر ,انار,رودبار,قلعه گنج ,منوجان ,

عنبر آباد,کوهبنان , کرمان و کهنوج.

کرمان از لحاظ تجاري و صنعتي

نيز به خاطر وجود منطقه ويژه اقتصادي سيرجان و ارگ جديد؛

همچنين به علت توليد انواع مرکبات ,خرماو.....

بيشتر پسته صادراتي ايران در اين استان با اهميت است.

پسته رفسنجان را در اين راستا مي توان يکي از مهمترين

محصولات صادراتي استان و البته کشور دانست

که به علت کيفيت و ميزان توليد پسته در کشور بي نظير

و در سطح جهان شناخته شده است.

اين استان در تاريخ و ادبيات ايران نيز اهميت بسيار دارد؛

شاعران و عرفاي بزرگي چون خواجوي کرماني؛

که حافظ سخن خود

را به شيوه او مي داند؛ شاه نعمت الله ولي از بزرگترين عرفاي

قرن هشتم و اوحدالدين کرماني،

استاد و مرشد اوحدي مراغه اي

,محمد بن عيسي ماهاني و.... کرمان را در ادب و عرفان ايران

نيز داراي جايگاهي بس رفيع مي نمايد.

اين استان از جهات مختلف باستاني و تاريخي، اقتصادي و تجاري،

گردشگري؛ ادبي و فرهنگي

يکي از مهمترين استان هاي کشور است

« آشنایی بااستان کرمان »

نام کرمان از نام یکی از ده شاخه اصلی پارسیان

که به جنوب ایران آمدند گرفته شده است.

شاخه اصلی پارسیان اینها بودند:

پاسارگادی،مارافی،کرمانی،ماسپی،مانتیالی،

دروسی،دایی،مردی،درو پیکیو ساگارتی.

کرمان در زمان هخامنشیان بخشی

از شهر(ساتراپی) فارس به شمار می رفت.

از شهرهای کهن این سامان سیرجان (شیرگان باستان)،

بردسیر(به اردشیر باستان)،

گواشیر(کرمان امروزی) فهرج(بهره باستان)

و ارگ بم و نرماشیر و جیرفت است.

استان کرمان

یکی از بزرگترین استانهای ایران است

و مساحتی در حدود 175069 کیلومتر مربع را در

بر می گیرد که درحدود یازده درصدمساحت کل کشور ایران است

این استان در جنوب شرقی ایران

واقع شده است و از جمعیتی بالغ بر دو میلیون نفر برخوردار است

که 53 درصد آن را شهرنشینان و 46 در صد آن را روستا نشینان

و یک درصد باقیمانده را عشایر تشکیل

می دهند بر طبق سر شماری سال 1996 جمعیت استان

درحدود دو میلیون و جهار هزار نفراست

بالاترین میزان شهرنشینی استان را شهر کرمان با 79 درصد داراست

ازآن جهت که شهر کرمان توسعه یافته ترین و بزرگترین شهر استان است.

منطقه کوهستانی استان

بخشی از کوههای مرکزی ایران است که از کوهستانهای آتشفشانی قدیمی

شکل گرفته که نقطه شروع آنها در آذربایجان در شمال غربی ایران است

و نقطه پایان آنها در بلو چستان

سلسله جبالی را در این استان می توان سراغ گرفت که در دامنه

آن دشتهای وسیعی واقع شده است .

کوههای بشاگرد و کوهبنان از بلند ترین کوههای منطقه اند،

هرچند قلل مشهور دیگری همچون طغرالجرد

، سیرچ ، ابارق و تهرود راهم می توان نام برد.

قللی هم در بخش شمالی استان واقع شده اند مثل شهر بابک ،

کوهپایه ، جهل ستون ، لاله زار و هزار بهر اسمان.

آب و هوای استان متنوع است دربخش های شمال

و شمال غربی و مرکزی استان ، هواخشک است و معتدل، در حالی که

در جنوب و جنوب غربی هوا گرم است و تا حدی شرجی .

درمرکز استان (جایی که شهر کرمان واقع شده است)

هوا خشک و نیمه معتدل است

و میانگین درجه حرارت 6/39 درجه سانتیگراد است

اما پائین ترین درجه حرارت به ثبت رسیده

منهای هفت درجه سانتی گراد است در طی بهار درجه حرارت متوسط استان

بین بیست تا بیست و پنج درجه سانتی گراد به ثبت رسیده است

بنابراین بهار بهترین فصل برای مسافرت به استان است

که بازدید از نقاط تاریخی و مناظر طبیعی لذت سرشاری را

نصیب مسافران خواهد کرد.

جاذبه طبیعی استان

از تنوع زیست محیطی آن ناشی می شود چشمه های آب معدنی

چشم اندازهای طبیعی بسیار زیبایی دارند و

چندین منطقه حفاظت شده در کنار صحراهای بکر زیبا را می توان

از زیبایی ها و جاذبه های تویستی استان نام برد

نگاهی گذرا به بخش توریستی استان کافی است

که ثابت کند کرمان از تواناییهای بالقوه توریستی،

طبیعی و تاریخی فراوانی برخوردار است.

تاریخ مردم استان به چهار هزار سال قبل از میلاد مسیح می رسد

این سابقه طولانی ، در مجموع منطقه را به مکانی تاریخی

مبدل کرده است در طول تاریخ طولانی منطقه ،

مجموعه گرانبهایی از میراث تاریخی و فرهنگی گرد هم آمده

و بخش با ارزش و شایان توجهی

از تمدن ایران زمین را شکل داده است

هر مکان تاریخی در کرمان امروز از حکومت محلی

و ساختار اجتماعات بومی خبر می دهد

بهار دراستان کرمان

به معنای کوههایی پر از لاله است .

این استان در بهار بوی گل محمدی و شکوفه های نارنج می دهد

درختان گیلاس در بردسیر

و بافت به گل می نشیند و مردم کرمان در زمین های صنعت ،

معدن کاوی و کشاورزی بسیار فعالند.

این استان از نظر زمین زیرکشت مقام چهاردهم کشور را داراست ،

اما در تولید میوه در مقام نخست است

در طی سالهای 1994و 1995 چهار درصد کل منطقه

زیر کشت محصولات متلف بوده ، قالیچه ،

پتو ، پارچه، شال، قالی، جاجیم از

صنایع دستی منطقه اند .

قالی کرمان در سطح جهانی شناخته شده است صنایع فلزی،

غذایی، ماشین آلات به ترتیب بالاترین

میزان تولید را دارند.

پسته ، خشکبار، قالی، گلیم ، خرما ، میوه ، سبزی ،

مس و سنگهای تزئینی

مهمترین کالاهای صادراتی استانند.

قدمت کرمان به قدمت تاریخ است اردشیر اول

بنیانگذار سلسله ساسانی را بانی کرمان

درقرن سوم می دانند در اسناد تاریخی با نامهای کارمانیا ،

کرمانیا و ژرمانیا به کرمان

اشاره شده است و این خود به معنای شجاعت  جنگاوری است .

حداقل یک محقق یعنی دکتر جواد برومندسعید بر این باور است

که کرمان از دو کلمه «کار» و«مان»تشکیل شده است

و در مجموع به معنای محلی است

که درآن قالی می بافند.

(«کار» به معنای تار و پود و «مان» به معنای مکان است.)

جغرافی دانان نام باستانی کرمان را گواشیر یابردشیر ثبت کرده اند.

در طول تاریخ کرمان کمتر روی آرامش به خود دیده است

از قرن هفتم تا عصر قاجار اعراب ، آل بویه ، سلجوقیان ،

ترکمنها و مغولها هر کدام در برهه ای بر کرمان حکومت رانده اند.

در عصر قاجار قاجار کرمان قربانی آقا محمد خان قاجار

وحشی شد در طول تاریخ

بسیاری پادشاهان کرمان را پایتخت خود قرار داده اند

اما در عصر صفویه و در دوران حکومت گنجعلیخان کرمان

روی آبادانی به خود دید

و در طی یکصد سال اخیر به امنیت مطلوبی دست یافته است.

استان کرمان ده شهر اصلی ، بیست و هشت منطقه دارد.

مساحت آن 185675 کیلومتر مربع در جبهه جنوب شرقی کشور قرار دارد

و بعد از استان خراسان پهناور ترین استان کشور محسوب می شود.

منطقه کرمان یکی از نقاط عمده کشور است که

سابقه اسکان و زندگی درآن به هزاران سال قبل

و همزمان با مهاجرت نخستین آریایی به ایران باز می گردد.

در متون تاریخی یونان که از آریاییها و سلاطین

هخامنشی آنان سخن به میان رفته است

از کرامان و سکران و سیستان ادامه داشت

و تا هندوستان کشیده می شد.

اسکندر مقدونی در سفر به شرق در کرمان

توقف چند روزه داشت می توان با اطمینان

و بر مبنای گزارشات تاریخی گفت که سابقه سکونت

و شهر نشینی در منطقه کرمان به

چندین هزار سال قبل بر میگردد و این منطقه

در کناره کویر مرکزی فلات ایران ،

همواره پایگاه امن و استراحتگاه مناسبی

برای مسافران به سوی شرق بوده است.

پهنه استان کرمان در همسایگی خراسان ،

یزد ، فارس ، هرمزگان و سیستان و بلو چستان

قرار دارد.

بیابان؛ سفره پربرکت، اما متروک ایران

***********************

فهرست منابع:

امارنامه استان کرمان 1378

تاریخ کرمان ،باستانی پاریزی

وادی هفتواد ،باستانی پاریزی

فرهنگ اصطلاحات کرمان ،محمد تقی واعظ تقوی

*گنجعلی خان ،باستانی پاریزی

*بناهای تاریخی ،سازمان میراث فرهنگی

*مجله هنرومردم

*بامن به کرمان بیایید ، خیراندیش

*فصلنامه کرمان

*راهنمای فرهنگی استان ،اداره ارشاد اسلامی

*سفرنامه برادران شرلی ، ترجمه اوانس

*سفرنامه ژنرال سایکس ،ترجمه سعادت نوری

*سیمای جهانگردی استان کرمان ، شمس الدین نجمی، محمدرفیع زاده

*طرح هادی شهر ماهان ،استانداری کرمان

*تاریخ هرودوت ،ترجمه دکتر هدایتی

گروه تحقیق نور

مهدیه مسجدصاحب الزمان عجل الله کرمان